Back to Top
Donderdag 16 Aug
86185 users - nu online: 1208 people
86185 users - nu online: 1208 people login
VAN ONZE EDITORS
Printervriendelijke Pagina  
De paleizen van het geheugen


door Hans Hafkamp in Films & boeken , 30 mei 2018

This article is also available in English


In de prachtige roman De mysterieuze vlam van koningin Loana (La misteriosa fiamma della regina Loan, 2004) van de in februari 2016 overleden Italiaanse schrijver Umberto Eco is de hoofdpersoon als gevolg van een beroerte zijn geheugen kwijtgeraakt. Dat wil zeggen, het deel van zijn geheugen dat op zijn persoonlijke leven betrekking heeft, want algemene kennis is wel bewaard gebleven.

jongensroman over de detective-broers Frank en Joe Hardy
Zijn herinneringen zijn daarmee gereduceerd tot een encyclopedie van de mensheid en niet langer een opeenstapeling van individuele ervaringen. Om weer toegang te krijgen tot dit deel van zijn herinneringen vertrekt Giambattista Bodoni naar het huis van zijn kindertijd en jongelingsjaren in de hoop dat de daar bewaarde artefacten zullen dienen als de madeleine in het werk van Marcel Proust: een sleutel die toegang geeft tot de paleizen van het geheugen.

Omdat deze roman in verhulde vorm een terugblik op Eco’s eigen jeugd biedt, is het niet verwonderlijk dat Bodoni vooral probeert met behulp van zijn toenmalige lectuur het verleden op te roepen. Aanvankelijk blijkt echter muziek sneller tot herkenning te leiden. Dit is niet verrassend, want zelfs de levensweg van totaal verliteratuurde mensen is vaak geplaveid met melodieën die op bepaalde momenten bepaalde gebeurtenissen hebben begeleid en toen, onbewust, een diepe indruk hebben gemaakt.

Eco’s roman is bovenal een literair spel, maar je moet je niet voorstellen dat dit werkelijk zou kunnen gebeuren. Je herinneringen bepalen namelijk wie je bent en als je die kwijtraakt ben je ook jezelf kwijt. Wie zou je nu zijn als bepaalde gebeurtenissen en ervaringen in het verleden niet zouden hebben plaatsgevonden? Het is niet te zeggen. Wel is echter duidelijk dat persoonlijke belevenissen meestal geen invloed op de loop van het wereldgebeuren hebben gehad.

Zo herinner ik mij dat ik in mijn tienerjaren verslingerd was aan detective-romans. Agatha Christie, Ellery Queen en vele andere auteurs verslond ik. Nu ik daarop terugblik herinner ik me ook het fanatieke lezen uit m’n jeugd; op zaterdagochtend, lekker in bed, een hele roman was geen uitzondering. Dit fanatisme slijt met de jaren. Graag las ik toen ook de reeks De nieuwe Hardy’s; door Franklin W. Dixon geschreven detectiveverhalen voor opgroeiende jongens. Hierin speelden twee tienerbroers, Frank en Joe Hardy, de hoofdrol. Omdat ik vrees dat deze boeken bij herlezing saai en spanningsloos zullen blijken, heb ik ze nooit durven herlezen.

Mathilde Willink

Herinneringen moet je vooral niet staven aan de realiteit. Toch ben ik wel eens in de verleiding gekomen die witte paperbacks weer ter hand te nemen, omdat de verhalen voor mij toen, onbewust, op een (on)bepaalde manier, een homo-erotische uitstraling hadden. Ik weet niet of die door langzaam ontwakende verlangens werd opgeroepen, of dat er in deze boeken daadwerkelijk, ook voor iemand die kort daarna echte homoliteratuur begon te lezen, een homo-erotische intentie is aan te wijzen. Wel weet ik dat ik niet de enige ben met deze ervaring, want ik herinner me dat in de jaren tachtig een homo-erotische pastiche op de Hardy’s is verschenen (nooit in handen gehad, trouwens).

Wereldschokkend is deze herinnering niet, maar je kunt je afvragen of deze vroege lectuur invloed heeft gehad op mijn latere leesgedrag en misschien zelfs op de richting die mijn leven heeft genomen. Ook voor wie niet door een beroerte is getroffen zijn in de paleizen van het geheugen vele deuren afgesloten en vele gangen onverlicht en daardoor onbegaanbaar.

Ook herinner ik mij mijn eerste uitstapjes in het homonachtleven: het ITC, het DOK, iets later de Viking en de Wells Fargo Saloon. Ondertussen allemaal verdwenen. In het DOK heb ik nog op de dansvloer gestaan met Mathilde Willink (ondertussen al weer vele jaren geleden op mysterieuze wijze overleden) en in de beruchte bovenbar urenlang zitten praten met de kunstenaar Franz Deckwitz (ook al lang niet meer onder de levenden).

Wat ik me niet meer herinner is of ik toen al wist dat Deckwitz ooit het bundeltje De liefste gast (1961) van Jac. van Hattum had geïllustreerd - een mijlpaal in de Nederlandse homoliteratuur. En wat betekent het dat je je nog een Mathilde van vlees en bloed herinnert, een van Neêrlands weinige echte excentrieke diva’s? Is dat misschien de reden dat ik niet warm kan lopen voor de hedendaagse would-be diva’s? Verwijlen in het verleden roept meer vragen dan antwoorden op, maar je moet je niet voorstellen dat je het zonder zou moeten doen, ook al krijgen deze excursies met het klimmen der jaren een steeds elegischer karakter.
 



 








Rubrieken:





Roze Zaterdag 2020 naar Leeuwarden


Roddel Nieuws


Iconische Amsterdamse winkel Mister B verandert van locatie


Out & About: Nederland festivalland!


Op zoek naar homoseksualiteit en verzet, Deel 2

    toon meer





In het nieuwste nummer, Gay News 324, augustus 2018














Meer uit Films & boeken
Meer uit nummer 321
Meer van Hans Hafkamp





Eriks gay Bed and Breakfast


Quiet clean bedroom and Dutch breakfast for one guest

meer info |visit


Het Mandje


Fun and respect since 1927

meer info |visit















bottom image




Entire © & ® 1995/2018 Gay International Press & Stichting G Media, Amsterdam. All rights reserved.
Gay News ® is een geregistreerde merknaam. © artikelen Gay News; duplicatie niet toegestaan. Opname uitsluitend na schriftelijke toestemming van uitgever, met verplichte bronvermelding gaynews.nl. Door derden overgenomen artikelen worden in rekening gebracht, en zo nodig geincasseerd. Gay News ISSN: 2214-7640, ISBN 8717953072009. Gay News op Wikipedia.
Volg Gay News:
Twitter Issuu
RSS RSS Editors
zelfstandige Escortboys

CMI
Neem contact op
Abonneren
Adverteren






© 1995/2018 Gay News ®, GIP/ St. G Media