Back to Top
Dinsdag 07 Jul
86447 users - nu online: 912 people
86447 users - nu online: 912 people login
VAN ONZE EDITORS
Share:







lengte: 6 min. Printervriendelijke Pagina  
CD News


door Adriaan Kans in Muziek & CD's , 10 juli 2003

This article is also available in English
lengte: 6 minuten


De passie van Paul McCreesh

Toen het Ijzeren Gordijn nog ongenaakbaar was, verbaasde een onder strenge bewaking rondtourende Sovjet pianoleeuw zich eens hogelijk over de muziekcultuur in het ‘vrije’ Westen. In de uitvoeringspraktijk van Bach tot Bartók, van Monteverdi tot Mahler trof hem dezelfde verkrampte anale retentie.


Chopin diende zus, Stavinsky zo gespeeld te worden. En wee degene, die Bach’s partituren nog met dezelfde romantische ogen durfde lezen, waarmee b.v. Mengelberg zijn interpretatie zo onvergelijkbaar ontroerend maakte.



Voornoemde Russische pianoleeuw beroemde zich er op, dat iedere zichzelf respecterende Sovjet musicus zijn eigen unieke temperament zonder enige terughoudendheid in zijn interpretaties durfde leggen. Zo klonk Liszt in de ene uitvoering volmaakt anders dan in die van een ander. Juist dat maakte, volgens deze bolsjewist, het muzikale landschap zo opwindend. Deze vrijheid vond hij tot zijn verbazing in ons ‘vrije’ Westen vervangen door een starre consensus, die dicteerde hoe je als uitvoerend musicus een bepaalde componist had te interpreteren. Een consensus, die merkwaardig genoeg wel aan modegrillen onderhevig is. En in de loop der tijd dus dramatische verschuivingen vertoont. Maar omdat iedereen bij zulke wisselingen van de wacht allemaal dezelfde kant op pleegt te rennen, lijkt ‘t net, alsof de nieuwbakken consensus er altijd al geweest is. Simpelweg achter diegene aanhollen, die zich het meest gewichtige air aanmeet. En onderwijl net doen, alsof je ‘t allemaal zelf heb bedacht.





Muziekhistorisch onderzoek is een mooi goed. Maar wetenschap kan ook tot hinderlijke betweterigheid inspireren. De onaangename reuk van deze opgeblazen zelfgenoegzaamheid kan men geregeld opsnuiven in de wandelgangen van de diverse muziektempels, als grachtengordeldieren en ander cultuurgeil gebroed onder het genot van hun zoveelste borrel in de pauze samenscholen voor een potje opiniescheten laten. Kunstperceptie van maatschappelijk gearriveerden en hierop azend aanhangsel, voorgekauwd door hen die zeggen te weten hoe men van nu tot in alle eeuwigheid de creaties van Monteverdi, Bach, Beethoven of welke andere componist dient uit te voeren.

‘Oude’ muziek

De ‘oude’ muziek revolutionairen uit de jaren 60/70 hebben zich, zoals het oud-revolutionairen betaamt, inmiddels behaaglijk genesteld in het koesterende pluche van de welgestelde middenklasse. Integrale opnames vullen, nog amechtig nahijgend van hun integrale krachtsinspanning, de schappen van de speciaalzaken. Gesponsord door grootgeldgrutters, wier reet ‘t zal roesten hoe je Bach behoort te spelen. Die gewoon wat cultureel cachet kopen. En ervan uitgaan, dat zo’n verguld randje de waarheid van hun verder volstrekt mensonterend geldbejag enigszins zal helpen verdoezelen.
Een verademing in dit koddige pandemonium is de opname, die Paul McCreesh en zijn Gabrieli Players onlangs voor DGG-Archiv maakten van Bach’s Mattheus Passie. Een slanke, dramatische, dansante opname.

Inderdaad: dansant. Als er één componist vóór Bartók is, die in zijn muziek in één en dezelfde adem diepgaand en dansant is, dan is dat Johan Sebastiaan zelf. McCreesh tovert een kristalheldere Mattheus Passie ten tonele. Stoft er tussen neus en lippen even twee eeuwen uitvoeringspraktijk van af. En roept met acht vocalisten (!) een rijkgeschakeerde, diep ontroerende dramatiek op, die het giga geweld van de galmende koren, die gewoonlijk voor de Mattheus Passie in het strijdperk treden, in één klap terugverwijst naar die plek in de pikorde waar het thuishoort. Precies, groot is niet per definitie meer. En allerminst beter. Eindelijk is de tekst ook zonder tekstboekje te volgen. Eindelijk verzuipt Bach’s prachtige instrumentatie niet in vocaal geweld en spelen de blazers niet voor de kat z’n ..... Ik bedoel maar.

Maar vergis je niet! Parrott en Rifkin, wier muziekhistorisch onderzoek aan deze opname voorafging, kregen een niet geringe lading hoon over zich uitgestort door eerder in dit betoog vermelde betweters en hen opgeilend aanhangsel. Deze opname van McCreesh getuigt niet alleen van ‘s mans grote, integere muzikaliteit, maar zeker ook van zijn euvele moed buiten de gebaande paden te durven gaan. En wat het fileermes in betweterige handen vermag, ach, ik spreek u binnenkort in het Concertgebouw, toch!?

Johan Sebastiaan Bach
Mattheus Passie
Gabrieli Players o.l.v. Paul McCreesh
DGG - Archiv 474 201-2/474 202-2

Meer info:
www.universalclassics.com - www.deutschegrammophon.com/mccreesh - www.gabrieli.com



Koudvuur -Yundi Li speelt Franz Liszt


“Ik voel me soms net iemand die het prachtigste vuurwerk afsteekt en tijdens het concert langzaam maar zeker ontdekt dat alle bezoekers uit een blindeninstituut komen. Ze horen alleen het lawaai, de vormen en de kleuren zien ze niet”, schreef Franz Liszt (1811-1886). Deze zwervende pianoleeuw (‘De Grieken zouden een wezen met dergelijke gaven onder de halfgoden hebben gerangschikt’, zei Heine), die het 19de eeuwse Romantisch Europese landschap, innerlijk en uiterlijk, rusteloos bereisde, deze vrouwenverslindende, bijna tot priester gewijde en rechtstreeks door God gezonden componist, wist maar al te goed waarover hij sprak.






Eenzelfde inzicht is de jonge, Chinese pianist Yundi Li (nog?) niet gegeven. Technisch is zijn spel meer dan in orde. Briljant vaak. Ongetwijfeld. Maar om de belangrijkste trekpleister van deze CD, Liszt’s Sonate in B mineur, tot levensecht leven te wekken, daar moet Yundi nog wat jaartjes eigen, liefst fel bewogen leven voor achter z’n kiezen hebben. Voor de Sonate hou ik ‘t voorlopig liever op b.v. Bolet of Arrau, om twee eerdere grootmeesters te noemen. Beluister je hun opnames naast die van de nu al tot ‘ster’ gebombardeerde Yundi dan is verdere discussie overbodig. Ontegenzeglijk golft het lichtere werk op deze CD technisch kraakhelder de kamer in. Maar of ‘t me treft in mijn hart .... daar raakt Yundi’s spel juist opvallend weinig.

Yundi Li : Liszt (o.a. Sonate in B Min., Liebestraum Nr 3, Concertparafrase op Verdi’s ‘Rigoletto’)
DGG 471 585-2

Meer info:
www.universalclassics.com - www.deutschegrammophon.com/yundili-liszt



‘Musique d’ameublement’: Jean Yves Thibaudet speelt Erik Satie (1866-1925)


“Een symfonie, alstublieft mevrouw. Ze ziet er niet appetijtelijk uit. Maar wij kunnen haar bewerken tot een wals, indien u wenst zelfs met een tekst. Dan zal zij in alle cafés worden gespeeld. De firma wordt gaarne belast met reparaties van de harmonieën.” Uitspraken, niet opgetekend uit de mond van een zoveelste muziekbreier voor de zoveelste tv reclame spot, maar, zoals Dick van der Meer in zijn (inmiddels antiquarische) Van giraffepiano’s, pianoleeuwen, tingellatten & toondichters schrijft: ‘van die wonderlijke particulier, die een ballet maakte voor honden, waarbij het doek opging voor een vette kluif. Die voor de piano een Bureaucratische Sonatine en Koude Stukken schreef. Die, toen Debussy hem verweet geen vormbeheersing te hebben,






Stukken in de vorm van een Peer componeerde, keurig in vier partjes. En een aantal sportieve muziekjes, Sports et Divertissements, evenals alle andere 33 titels met ‘toelichtingen’ als De Jacht: ‘Hoort u hoe het konijn zingt? Wat een stem! De nachtegaal zit op zijn nest, de uil geeft zijn jongen de borst, en het wild zwijn staat op het punt te trouwen. En ik schiet noten!’

Onder Thibaudet’s liefdevolle handen bloeit Satie als zelden tevoren. In al zijn ontwapenende, eerlijke en, niet in het minst, elegant Franse eenvoud. 5 CD’s lang! Van esoterisch tot burlesk; statig voortschrijdend of beschonken walsend. Volgens Poulenc onderwees Satie ons ‘la plus grande audace à notre époque: être simple’. Zulk ‘onderwijs’, in de diepzinnige, charmante, subliem getalenteerde handen van Jean Yves Thibaudet! Om het met Ravel, één van Satie’s dierbaarste vrienden, te zeggen: ‘un plaisir délicieux et toujours nouveau d’une occupation inutile’.

Erik Satie
The Complete Solo Piano Music
Jean Yves Thibaudet
Decca 473 620-2

Meer info:
www.universalclassics.com - www.deccaclassics.com/jeanyvesthibaudet
2x per maand het laatste van onze redacteuren en nieuws updates in je inbox

Uitschrijven kan met 1 klik













CD News

Adriaan Kans, in Muziek & CD's op 16 juli 2020
Reageren? Jouw reactie:

Je naam:
Email (wordt niet getoond):
min. 15 karakters, geen links of html svp








TOP STORIES

MEEST GELEZEN (6 mnd)IN MUZIEK & CD'SIN NUMMER 142














bottom image




Entire © & ® 1995/2020 Gay International Press & Stichting G Media, Amsterdam. All rights reserved.
Gay News ® is een geregistreerde merknaam. © artikelen Gay News; duplicatie niet toegestaan. Opname uitsluitend na schriftelijke toestemming van uitgever, met verplichte bronvermelding gaynews.nl. Door derden overgenomen artikelen worden in rekening gebracht, en zo nodig geincasseerd. Gay News ISSN: 2214-7640, ISBN 8717953072009. Gay News op Wikipedia.
Volg Gay News:
Twitter Issuu
RSS RSS Editors
zelfstandige Escortboys

CMI
Neem contact op
Abonneren
Adverteren






© 1995/2020 Gay News ®, GIP/ St. G Media