Back to Top
Dinsdag 21 Jan
86405 users - nu online: 1474 people
86405 users - nu online: 1474 people login
VAN ONZE EDITORS
Share:







lengte: 12 min. Printervriendelijke Pagina  
Yves Saint Laurent (1 augustus 1936 – 1 juni 2008)


door Bernardo van Eekhout in Mode & Lifestyle , 07 september 2008

This article is also available in English
lengte: 12 minuten


De dood van een mode-icoon

“De goden vervelen zich en hebben haar daarom tot hen geroepen,” zei Yves Saint Laurent eens over de dood van zijn heldin Maria Callas. Zelf was hij toen al een levende legende. Een absoluut genie die de mooiste pagina’s van de Franse modegeschiedenis heeft geschreven. Dat maakte hem gelukkig. Iemand die ervan overtuigd was dat schoonheid voor zowel vrouwen als mannen een noodzakelijke luxe is.


Want voor hem waren “de mooiste kledingstukken voor de vrouw de armen van de man die ze liefheeft. Maar voor diegenen die nog niet dát geluk gevonden heeft ben ik er...”

Les Loves

Achter een talentvolle man als Yves stond rotsvast zijn businesspartner en levensgezel Pierre Bergé. Ruim vijftig jaar stonden ze aan elkaars zijde; zowel zakelijk als privé. “Ik was aanwezig op zijn eerste show voor het modehuis Christian Dior in januari 1958, waar Yves (vrij snel na het overlijden van Monsieur Dior) diens plaats innam. Ik wist toen weinig van de modewereld, maar feliciteerde hem wel met zijn formidabele collectie,” aldus Pierre Bergé. “Drie dagen later kwam ik Yves weer tegen op een diner bij een Amerikaanse journaliste die voor Harper’s Bazaar werkte. Die avond heb ik hem werkelijk leren kennen. Op eenentwintig-jarige leeftijd ging er een enorme verlegenheid en onwankelbare wilskracht van hem uit. Daarna is hij me komen opzoeken in de Provence waar ik destijds woonde. En voilà... toen hebben we besloten om ons gezamenlijk lot te verbinden. Of beter gezegd om zijn lot aan mijn leven te verbinden.”


Tijdens die ontmoeting was de tien jaar oudere Pierre Bergé nog wel de manager (en de vriend) van de Franse schilder Bernard Buffet. “Mijn ontmoeting met Pierre was een hele bijzondere ontmoeting,” herinnerde Yves zich. “Hij had namelijk alles wat ik niet had. Hij was heel sterk. Dat was voor mij heel erg belangrijk want ik kon op hem steunen als ik het even niet meer zag zitten...”

“En uiteindelijk zijn Yves en ik op elkaar verliefd geworden. Heel simpel,”, vertelde Bergé, die zichzelf altijd heeft gezien als een socialistische businessman. “Ik heb Yves ontmoet voordat hij succesvol was, niet erna.” Samen richtten ze in juli 1961 het couturehuis Yves Saint Laurent op, dit nadat Yves had vernomen dat zijn plek bij Dior, geheel onverwachts, was ingenomen door Marc Bohan.

Vanwege zijn militaire dienstplicht kon Yves zijn werk bij Dior tijdelijk niet voortzetten. Als gevolg van een zenuwinzinking belandde Yves gedurende het begin van zijn dienstplicht al snel in een militair ziekenhuis. Daar fluisterde Yves tegen Pierre: “Er zit niks anders op dan één ding te doen, namelijk een eigen couturehuis te beginnen. En jij gaat dat leiden.” Bergé vocht daaropvolgend Dior keihard aan wegens contractbreuk. Samen met de verkregen schadevergoeding en met 700.000 dollar van de Amerikaanse financier Jesse Mack Robinson creëerden ze Yves’ eigen modehuis onder het wereldwijde bekende Y.S.L.-logo.
Een imperium is hiermee geboren.
Beide mannen zijn elkaar op het juiste moment tegengekomen, elkaars wederzijdse talent tot het uiterste prikkelend. Zonder de geniale zakelijkheid van Bergé had Saint Laurent de modescene nooit zó kunnen domineren.

“Door zijn kracht kon ik vaak op hem leunen als ik zelf buiten adem was,” zei Yves eens over zijn beschermer en promotor Pierre Bergé. Samen vormden ze al snel het meest gevierde en beroemdste homoseksuele koppel in de geschiedenis van de Franse couture. Pierre Bergé als de autoritaire zakenman en businesspartner; Yves als de gekwelde artiest, vaak lijdend aan depressies en zenuwinzinkingen. Zelf gaf hij toe dat hij zijn hele leven lang aan “plankenkoorts” heeft geleden.

Al snel werd hij door de modepers bestempeld als “de treurige jongen.” “Je moet niet denken dat Yves een gelukkig man was. Ik denk dat hij met een zenuwinzinking is geboren, hij had niet het talent om te genieten van het leven. Hij was altijd in kwelling en melancholie ondergedompeld. Hij was ontevreden, angstig... een man die moeite had om dát te bereiken wat hij wilde. Constant strevend naar ultieme perfectie. Enorm maar dan ook enorm veeleisend naar zichzelf toe.”





L’ Homme Y

Zijn drang naar perfectie was tevens ook zijn grootste angst dat het publiek zijn ontwerpen niet zou waarderen. Het zich constant moeten bewijzen is een slopende factor voor iedere artiest. “Naar zijn medewerkers was hij een en al vriendelijkheid, maar als het om één millimeter van een jurk ging... Eén millimeter! De avond voor de showpresentatie wilde hij dat bijvoorbeeld de mouwen compleet werden aangepast voor slechts één millimeter. Het team in het atelier moest dan de hele avond doorwerken. Voor hem was er geen sprake van om het anders te doen. Het was een gebiedende, buitengewone vorm van perfectionisme,” aldus Bergé. Maar hiermee katapulteerde hij zichzelf wel tot een van de allerbeste couturiers die Frankrijk ooit heeft gehad.

En samen met Christian Dior en Coco Chanel schaarde hij zich in de top drie van onbetwiste modelegendes. Zo beweert men dat Chanel vrouwen de vrijheid gaf en Saint Laurent gaf ze de macht. “Er zullen onbetwist maar twee namen overblijven. Coco Chanel, die de eerste helft van de twintigste eeuw symboliseert, en Yves Saint Laurent voor de tweede helft van de twintigste eeuw. Er zijn niet zoveel mensen in het pantheon van de mode,” aldus Bergé. Op zijn hoogtepunt verklaarde Yves: “Ze hebben me tot koning gekroond. Maar kijk eens wat er met de andere Franse koningen is gebeurd...”

Om zijn zenuwinzinkingen en depressiviteit de baas te blijven zocht Yves veelal zijn toevlucht in drank en drugs. Iets wat hem meerdere malen bijna fataal werd. Zo moest hij in 1990, een paar dagen voor zijn show, in allerijl naar een ziekenhuis worden gebracht. In een verklaring moest Bergé alle geruchten rondom aids ontkrachten en als ware reden Yves’ nerveuze uitputting toegeven.


Yves was van mening dat zijn vak “in werkelijkheid geen kunst maar is, voor een artiest een behoefte om te kunnen bestaan. Een beroemde schepping is vaak een bruiloft van talent en pijn.” Volgens Bergé is Yves door de roem verwoest: “Zoals alle créateurs had Yves twee gezichten: een publiek gezicht en een privé gezicht. Het publieke gezicht kende iedereen. Maar zijn privé gezicht was minder bekend. Hij was verlegen, introvert en met erg weinig vrienden. Hij verstopte zich voor de wereld en zag erg weinig mensen.” Insiders beweren zelfs dat Yves geen kranten las of naar de radio luisterde.

Hij sloot zich steeds vaker af van de wereld om hem heen en had alleen nog maar contact met een klein groepje vrienden. Langzaam maar zeker was Yves bezig zichzelf te vernietigen door constant verlichting te zoeken in drank- en drugsgebruik. Eenmaal nuchter zag hij wel in “hoe krankzinnig slecht het is wat alcohol allemaal wel niet kan aandoen.” Bergé kon het niet langer aanzien hoe Yves zichzelf te gronde richtte en vluchtte, uit zelfbescherming, in 1976 uit hun gemeenschappelijke huis in Parijs. “Hij heeft alcohol gehad, de cocaïne, dan de zenuwaanvallen... daarna is Yves nooit meer echt teruggekeerd naar het leven. Ik wilde geen getuige zijn van zelfvernietiging,” bekent Bergé. Hoewel hiermee hun romantische betrekkingen over zijn, blijft Bergé tot aan het eind Yves’ zakelijke belangen behartigen en ondersteunen... ook bleef hij nog een goede vriend.

“Waar ter wereld ik ook was en ongeacht het tijdstip, ik belde Yves nog iedere dag. We aten samen en zagen elkaar nog iedere zaterdag. Eigenlijk zijn we nooit uit elkaar gegaan, maar hebben we besloten om apart te gaan wonen”. Verleden jaar hebben Yves en Pierre samen een geregistreerd partnerschip opgesteld. Dankzij het PACS kan Bergé nu zijn wettige erfgenaam zijn, aangezien in Frankrijk het burgerlijk huwelijk (nog) niet is opengesteld voor paren van het gelijke geslacht.

Rose Pink

Yves heeft nooit een geheim gemaakt van zijn homoseksualiteit en wist al op vroege leeftijd dat hem dat parten speelde. “Ik was anders dan anderen. Mijn vrienden op school voelden dat aan. Ze zagen dat ik niet zoals zij was,” aldus Yves. “In het begin heb ik erg geleden onder mijn homoseksualiteit. Vanaf de eerste klas middelbare school voelde ik me erg ongelukkig. Mijn klasgenoten maakten van mij hun zondebok. Ze sloegen me of sloten me op in het toilet. In de pauzes vluchtte ik naar de kapel of zorgde ik ervoor dat ik alleen in het klaslokaal overbleef. Ik voelde me pas beter als ik thuis kwam bij mijn ouders en in mijn eigen wereld vluchtte. Vaak zei ik tegen mezelf dat ik op een dag beroemd zou worden. Ik herinner me dat ik op mijn negende verjaardag een wens deed toen ik de kaarsen op de taart uitblies: mijn naam zal in neonletters geschreven staan op de Champs Élysées."

"Pas later toen mijn seksualiteit tot ontwikkeling kwam was dat in artistiek en creatief oogpunt een belangrijk moment.” Toch duurde het tot 1991 eer Yves in een interview met de Franse krant Le Figaro voor het eerst publiekelijk verklaarde homoseksueel te zijn. Daarin zegt hij onder andere dat hij nooit openlijk tegen zijn vader heeft verteld over zijn homo zijn. Hij zei simpelweg tegen zijn vader: “Weet je pap, ik ben niet zoals de andere mannen.”

Pierre en Yves hebben nooit een strategie gehad om met de gay-markt te communiceren. “We begonnen er laat mee en op een indirecte manier. Dat deden we door hier en daar aids-voorlichtingscampagnes te steunen,” verklaart Pierre Bergé. Zelf is hij een fervente ondersteuner van homorechten. Zo steunt Bergé het Franse “Act-Up-Paris” en is hij mede-eigenaar van het Franse homotijdschrift Tetu. Nog immer is hij sinds 1996 president van de aids-vereniging “Sidaction” die hij ook zelf oprichtte.



“Het is waar dat we tot 1991 hebben gewacht. We hebben het niet openlijk voorheen verkondigd maar we hielden het ook niet geheim. Ik ben altijd homoseksueel geweest en heb nooit in de kast gezeten. Ik ben niet het verlegen type. Ik houd ervan om mijn keuzes kenbaar te maken, zowel op politiek als op persoonlijk vlak. Yves en ik hadden openlijke vriendschappen met Andy Warhol of met Nureyev van wie het duidelijk was dat ze homoseksueel waren.

Yves is een respectabele homofiguur, niet iemand die rellen veroorzaakt. Hij is weliswaar homoseksueel maar niet een ‘nicht’ die vrouwen vermomt. Of die ze kleedt zoals hij zijn moeder zou kleden toen hij nog een kind was. Niet een ‘nicht’ die ze versiert zoals in zijn fantasieën. Hij is de eerste geweest die vrouwen een pantalon liet dragen, de eerste die ze een smoking gaf. De eerste die zwarte modellen op zijn shows liet defileren. Hij was zonder schaamte, hij heeft een enorme revolutie in het vak teweeg gebracht.”

Le Blanc et Le Noir

Een beroemde uitspraak van Yves Saint Laurent is: “Ik heb van zwart een kleur gemaakt.” Hij maakte van zwart een klassieke, draagbare kleur. “Zwart is mijn toevlucht. Het zwart is als een speer op een witte bladzijde.” Geschiedenis schreef Saint Laurent door in januari 1966 als eerste een vrouwelijke versie van de zwarte herensmoking te presenteren: “Le Smoking.” Een absolute klassieker die alle modegrillen heeft doorstaan. Saint Laurent was een meester in het constant verweven en vertalen van items uit de mannenkleding naar de vrouwengarderobe. En dat in een tijdsperiode waarin veel restaurants en hotels weigerden om vrouwen in pantalons binnen te laten. Volgens Bergé staat Saint Laurent’s “le Smoking” voor zijn medeplichtigheid met vrouwen.

“Ik maak klassieke kleding voor vrouwen zodat ze dezelfde zelfverzekerdheid met hun kleding hebben als mannen. Voor een vrouw is de smoking een onmisbaar kledingstuk waarmee ze altijd goed voor de dag komt. Want het gaat over stijl, niet over mode. Mode komt en gaat, maar stijl is voor altijd,” aldus Yves. Maar niet alleen zwarte stoffen genoten zijn voorkeur. Want daar waar vele ontwerpers de donkere modellen veelal weigerden, omarmde Yves ze juist vanwege hun huidskleur en gazelleachtige uitstraling op de catwalk. Ze vormden geen goedkope gimmicks voor zijn collecties maar hij beschouwde hun donkere schoonheid net zo geldig en verleidelijk als die van de andere, vaak blanke Europese modellen.


Tot die elite van donkere modellen behoorde onder anderen het Somalisch-Amerikaanse topmodel Iman. Volgens Yves was Iman “mijn ideale droomvrouw.” Ze herinnert zich haar ervaring als huismodel voor Yves Saint Laurent als muze voor zijn African Queen couturecollectie als een memorabel hoogtepunt uit haar carrière. “Hij heeft eens een hele collectie voor mij alleen ontworpen,” aldus Iman. Ook werkte Yves veel met het uit Martinique afkomstige donkere model Mounia Orhozomane. Als protégee van Yves was ze een van de eerste zwarte topmodellen. “Yves heeft de kleur zwart gerevolutioneerd. Door hem was ik trots op mijn huidskleur,” aldus Mounia.

Volgens een geëmotioneerde Naomi Campbell was Yves Saint Laurent “de koning van de mode.” Ze werkte voor het eerst begin jaren negentig met hem samen, toen ze nog worstelde aan haar carrière als model. “Hij heeft zoveel gedaan voor donkere mensen. Hij was een van de eerste die donkere vrouwen liet defileren. Ik ontmoette hem toen ik zestien was en als eerste gaf hij me werk als model in zijn shows. Mijn allereerste Vogue-cover heb ik aan hem te danken,” aldus Naomi. “Want ik zei tegen hem: ‘Yves, ze willen me geen Franse Vogue-cover geven, ze willen eenvoudigweg geen donkere vrouw op de cover plaatsen.’ Toen zei hij: ‘Ik regel het wel.’ En dat deed hij dan ook. Hij is extreem belangrijk geweest voor mijn carrière.” Onlangs heeft Naomi een 400.000 dollar deal getekend met huize Y.S.L. als het nieuwe gezicht van de herfst/winter campagne 2008-2009. “Ik ben gezegend en dankbaar om opnieuw te mogen werken met Y.S.L. Een modehuis dat een belangrijke impuls gaf aan mijn carrière,” bekent Naomi Campbell.

Op 1 juni jongstleden is Yves Mathieu Saint-Laurent in het bijzijn van Pierre Bergé op eenenzeventig-jarige leeftijd te Parijs overleden aan hersentumor. Pierre Bergé wist gedurende een jaar dat Yves hieraan leed maar koos ervoor om hem dat niet te vertellen aangezien er geen genezing mogelijk was. Zijn as zal worden overgevlogen naar hun gemeenschappelijke tuin Jardin Majorelle in Marrakech...













GERELATEERDMEER VAN BERNARDO VAN EEKHOUTMEEST GELEZEN VAN BERNARDO VAN EEKHOUT

Yves Saint Laurent (1 augustus 1936 – 1 juni 2008)

Bernardo van Eekhout, in Mode & Lifestyle op 13 september 2020
Reageren? Jouw reactie:

Je naam:
Email (wordt niet getoond):
min. 15 karakters, geen links of html svp








TOP STORIES

MEEST GELEZEN (6 mnd)IN MODE & LIFESTYLEIN NUMMER 204














bottom image




Entire © & ® 1995/2020 Gay International Press & Stichting G Media, Amsterdam. All rights reserved.
Gay News ® is een geregistreerde merknaam. © artikelen Gay News; duplicatie niet toegestaan. Opname uitsluitend na schriftelijke toestemming van uitgever, met verplichte bronvermelding gaynews.nl. Door derden overgenomen artikelen worden in rekening gebracht, en zo nodig geincasseerd. Gay News ISSN: 2214-7640, ISBN 8717953072009. Gay News op Wikipedia.
Volg Gay News:
Twitter Issuu
RSS RSS Editors
zelfstandige Escortboys

CMI
Neem contact op
Abonneren
Adverteren






© 1995/2020 Gay News ®, GIP/ St. G Media